नेपालको संविधान २०७२ अनुसार सरकारले ल्याएको अध्यादेश (Ordinance) राष्ट्रिय सभाबाट स्वतः पारित हुनैपर्छ भन्ने व्यवस्था छैन। अध्यादेशको सम्बन्धमा संविधानले स्पष्ट कानुनी प्रक्रिया दिएको छ। नेपालको संविधान २०७२ मा अध्यादेश सम्बन्धी व्यवस्था नेपालको संविधान २०७२ को धारा ११४ मा अध्यादेश सम्बन्धी व्यवस्था गरिएको छ। जब संघीय संसदको दुवै सदन (प्रतिनिधि सभा र राष्ट्रिय सभा) अधिवेशनमा हुँदैनन् र तत्काल कानुन बनाउन आवश्यक अवस्था हुन्छ, तब मन्त्रिपरिषद्को सिफारिसमा राष्ट्रपतिले अध्यादेश जारी गर्न सक्नुहुन्छ। अध्यादेश जारी भएपछि के हुन्छ ? अध्यादेश जारी भएपछि: संसद् बैठक बसेपछि अध्यादेश दुवै सदनमा पेश गर्नुपर्छ। संसद्ले स्वीकृत गरेमा मात्र त्यो नियमित कानुनसरह कायम रहन्छ। स्वीकृत नभएमा अध्यादेश निष्क्रिय हुन्छ। राष्ट्रिय सभाको भूमिका यदि अध्यादेश राष्ट्रिय सभामा पेश भयो भने: राष्ट्रिय सभाले समर्थन गर्न सक्छ, संशोधन सुझाव दिन सक्छ, वा अस्वीकृत पनि गर्न सक्छ। तर संघीय कानुन बन्न अन्ततः प्रतिनिधि सभाको भूमिका बढी निर्णायक हुन्छ, विशेष गरी आर्थिक र सरकारसँग सम्बन्धित विषयमा। अध्यादेश कति समयसम्म मान्य ...
मातृका यादव अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’ले अडान नलिएको भए नेपालमा एमसीसी जस्ताको त्यस्तै अनुमोदन हुन्थ्यो
नेकपा माओवादी केन्द्रका सांसद मातृका यादवले ‘अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’ले अडान नलिएको भए नेपालमा एमसीसी जस्ताको त्यस्तै अनुमोदन हुन्थ्यो’ भन्दै प्रचण्डलाई धन्याद दिएका दिएका छन् । अनुमोदनका लागि संसदमा पेस गरिएको एमसीसी र एमसीसीको अंगको रुपमा पारित गर्न लागिएको ‘व्याख्यात्मक घोषणा’को दफावार छलफलमा सहभागी हुँदै सांसद यादवले प्रचण्डकै अडानका कारण व्याख्यात्मक घोषणासहित मात्र एमसीसी अनुमोदन हुने परिस्थिति बनेको दावी गरेका हुन् । छलफलमा सहभागी हुने क्रममा सांसद यादवले भने– ‘यहाँ एमसीसी अनुमोदनबारे विभिन्न धारणा देखिए । कोही जस्ताको त्यस्तै पारित गर्नुपर्छ भन्ने, कोही संशोधनसहित पारित गर्नुपर्छ भन्ने, कोही पारित नै गर्न नहुने पक्षमा धारणाहरु थिए । तर, हाम्रा अध्यक्ष प्रचण्डले अडान नलिएको भए आज व्याख्यात्मक घोषणसहित एमसीसी अनुमोदन हुने अवस्था बन्ने थिएन । आज अध्यक्ष कमरेडलाई धन्यवाद दिनुपर्छ ।’ एमसीसीका कतिपय प्रवधानहरु हाम्रो सर्वभौमिकतामा आघात पुर्याने खालका थिए, उनले भने– अब, त्यो खतरा टरेकोछ । यसका लागि अध्यक्ष प्रचण्ड, प्रधानमन्त्री शेरबहादुर देउवा र अन्य नेताहरुलाई धन्यवाद दिनुपर...